Zakupy w sieci to wygoda, duży wybór dostępnych produktów i oszczędność czasu. Sprzyja im także trwająca pandemia COVID-19 – zakupy przez internet zdają się być bezpieczniejsze niż osobiste pojawienie się w sklepie, zwykle pełnym innych ludzi. Nic więc dziwnego, że klienci coraz częściej zaglądają na półki sklepów wirtualnych. Równie chętnie robią też zakupy u osób prywatnych. Należy jednak pamiętać, jakie obowiązki ciążą wówczas nie tylko na nabywcy, ale również na sprzedawcy oraz jakie prawa im przysługują.

Sprzedaż prywatna a podatek

To właśnie na sprzedawcy leży obowiązek udowodnienia, że transakcja odbywa się w ramach sprzedaży prywatnej. W przypadku sprzedaży, która nie jest prowadzona w sposób ciągły i regularny, a przedmiotu transakcji nie stanowią jedynie rzeczy nowe – sprzedaż nie zostanie uznana za prowadzoną w ramach działalności gospodarczej.

Umowa sprzedaży rzeczy ruchomej zawarta pomiędzy osobami prywatnymi nie podlega opodatkowaniu, jeśli wartość rynkowa przedmiotu nie przekracza 1000 zł. Jednak nie jest to równoznaczne z bezwarunkowym zwolnieniem z obowiązku uiszczenia podatku, bowiem jeśli sprzedaż nastąpiła przed upływem 6 miesięcy od momentu nabycia przedmiotu, należy rozliczyć się z niej nawet, jeśli sprzedający na tej transakcji nie zarobił.

Czy można zwrócić przedmiot kupiony od osoby prywatnej?

Warto przytoczyć w tym miejscu art. 22 Kodeksu cywilnego, który mówi, że „za konsumenta uważa się osobę fizyczną dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową”. Nabywca przedmiotu od osoby prywatnej nie jest więc uważany za konsumenta, a co za tym idzie – nie przysługuje mu pula praw właściwa relacji konsument – przedsiębiorca. Nabywca nie może więc bez zgody sprzedającego odstąpić od umowy sprzedaży i zwrócić towaru osobie sprzedającej bez podania przyczyny w terminie do 14 dni, jeśli np. rozmyśli się.

Sama umowa sprzedaży została zdefiniowana w art. 535 §1 Kodeksu cywilnego, który mówi, że „przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę”. Jej zawarcie następuje w momencie uzgodnienia wzajemnych zobowiązań pomiędzy sprzedającym a kupującym, jak np. przedmiot sprzedaży oraz jego cena.

Z inną sytuacją mamy jednak do czynienia, gdy nabywca po otrzymaniu towaru odkrył wadę fizyczną (jak np. brak właściwości, które dana rzecz powinna mieć lub którymi miała się odznaczać zgodnie z zapewnieniem sprzedającego) lub prawną (np. pochodzi z kradzieży, nie należy więc do sprzedawcy, a do osoby trzeciej) zakupionej rzeczy. Zgodnie z art. 556 Kodeksu cywilnego „sprzedawca jest odpowiedzialny względem kupującego, jeżeli rzecz sprzedana ma wadę fizyczną lub prawną (rękojmia)”.

Nabywca w przypadku wykrycia wady może więc wystąpić do sprzedającego z roszczeniem z tytułu rękojmi i np. odstąpić od umowy. W przypadku transakcji przebiegających pomiędzy dwiema osobami prywatnymi sprzedawca odpowiada bowiem za wszystkie wady, o których kupujący nie wiedział w momencie zakupu.

Regulaminy nie zawsze są jasne

Jeśli decydujemy się na sprzedaż za pośrednictwem platformy sprzedażowej, jak np. Vinted lub OLX, oprócz prawa powszechnie obowiązującego oraz ustaleń pomiędzy stronami należy uwzględnić także regulamin danego serwisu. Jednak, jak zauważył UOKiK, zapisy te nie zawsze są wystarczająco jasne. Prezes UOKiK wszczął bowiem postępowanie wobec Vinted, litewskiej spółki, która prowadzi popularną w Polsce platformę sprzedażową. Za jej pośrednictwem można sprzedawać oraz kupować m.in. ubrania. Zarzuty wobec portalu związane są z licznymi skargami dotyczącymi m.in. blokowania wypłaty zarobionych za pośrednictwem serwisu środków do momentu przekazania zdjęcia dowodu osobistego lub wyciągu z rachunku bankowego. Takich informacji nie zawarto bowiem w regulaminie platformy.

„Zarzuty wobec Vinted dotyczą w pierwszej kolejności braku jasnej, jednoznacznej informacji udzielonej we właściwym czasie, czyli najpóźniej przed podjęciem decyzji o pierwszej transakcji za pośrednictwem serwisu. Gdyby konsumenci wiedzieli, że w pewnym momencie spółka może uniemożliwić im wypłatę pieniędzy w sytuacji braku przekazania zdjęcia dowodu osobistego czy wyciągu z konta bankowego, a zatem sensytywnych informacji, to mogliby nie zdecydować się na sprzedawanie rzeczy za pośrednictwem Vinted” - podkreślił w komunikacie prasowym Tomasz Chróstny, prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Decydując się na sprzedaż niepotrzebnych nam już przedmiotów nie można więc zapominać o obowiązkach wobec nabywcy ciążących na sprzedającym. Warto zadbać o rzetelny opis przedmiotu sprzedaży oraz klarowne i zrozumiałe szczegóły dotyczące wzajemnych zobowiązań. Wówczas zarówno osoba sprzedająca, jak i kupujący z pewnością będą zadowoleni z transakcji.

Anna Sadkowska-Rojek

Źródło: UOKiK

Artykuły powiązane

• Uwaga! Oszuści polują na nas w internetowych serwisach ogłoszeniowych. Opisujemy najczęstsze triki
• Rząd przyjął projekt Ministerstwa Sprawiedliwości gwarantujący ochronę przed nieuczciwymi sprzedawcami
• Oszustwa na serwisach aukcyjnych i przy handlu w internecie. Ostrzegamy przed nowymi metodami przestępców